Alles wat we in maart zaaiden is dood, op een plantje na

Op de vensterbank in de keuken staan zes bakjes. Ze staan er sinds de eerste tuindag in maart, toen Loes drie werd en het net warm genoeg was om buiten te zitten met een jas aan.

In vijf van die bakjes zit aarde en verder niks.

In het zesde staat één plantje van een centimeter of vier. Het is lang, het is bleek, het buigt naar het raam toe en het valt om zodra je het bakje verplaatst. Ik weet niet meer wat het is. Op het stokje stond iets, maar dat is er in de was mee geweest toen ik het bakje op het aanrecht zette.

Ik heb er alles aan gedaan en dat was het probleem

Ik heb ze elke dag water gegeven. Elke dag. Ik heb ze verplaatst naar de warmste vensterbank, en toen naar de lichtste, en toen weer terug. Ik heb er twee keer plastic overheen gedaan omdat ik ergens had gelezen dat dat helpt, en ik heb dat plastic er te laat weer afgehaald.

En ondertussen: buiten, in de drie vakjes die Thijs twee weken geleden heeft afgestoken, komt van alles op.

Het radijs van Fenna staat in rijtjes zo recht dat het onnatuurlijk lijkt, want ze heeft ze met een liniaal gezaaid. Het radijs van Loes staat in één dikke pluk op een oppervlak van een handpalm, want zij heeft haar hele zakje in één kuiltje gedaan en ik heb er toen de helft uitgehaald en dat was blijkbaar niet genoeg. De tuinkers is er en is alweer half op, want Bram eet hem rauw en zegt dat het naar peper smaakt.

De zonnebloemen van Bram doen nog niks. Dat weet ik zeker, want hij checkt ze elke ochtend voor school en brengt dagelijks verslag uit.

Aan die vakjes buiten heb ik niets gedaan behalve ze afsteken. Aan de bakjes op de vensterbank heb ik zes weken lang gewerkt.

Ik heb dat aan tafel hardop gezegd en Thijs zei dat het misschien ook gewoon het weer is. Dat de nachten binnen te lauw zijn en buiten precies koud genoeg. Dat kan. Maar ik geloof zelf meer in de andere verklaring, namelijk dat ik van die zes bakjes een project had gemaakt en van die vakjes niet.

Er is nog een verschil trouwens: buiten heb ik ze niet elke dag bekeken. Dat scheelt ook. Een zaadje dat je twee keer per dag controleert, gaat niet sneller groeien, maar jij gaat er wel sneller iets mee doen.

Opa Wim kwam langs

Mijn vader kwam woensdag koffie drinken, wat betekent dat hij iets kwam brengen en er koffie bij dronk. Hij had een platte kist bij zich met twaalf plantjes erin. Tomaten, weet ik nu. Zelf gezaaid, in februari, in zijn eigen kas, in bakjes die hij al twintig jaar heeft.

Hij keek naar mijn vensterbank. Hij zei niks over mijn vensterbank. Dat was erger dan wanneer hij wel iets had gezegd.

Wat hij wel zei, terwijl hij zijn koffie neerzette: “Ze willen het koud hebben, en dan ineens niet meer. Binnen krijgen ze het alleen maar warm.”

Toen ging hij naar buiten om naar de vakjes te kijken en heeft hij Bram uitgelegd dat je het zaad van een zonnebloem later kunt bewaren voor het jaar erna. Bram heeft daar sindsdien plannen bij gemaakt die twee jaar vooruit lopen.

De tomatenplantjes staan nu in de border tegen de zuidmuur van de schuur, op de plek waar vorig jaar niks stond. Ze zijn stevig en donkergroen en ze zien er zo uit dat je meteen ziet dat ze het gaan halen.

Het sprietje op de vensterbank heb ik naar buiten gezet, in de schaduw, in een pot. Het is een kwestie van dagen.

Fenna vroeg vanochtend of ik het niet zielig vond. Ik zei dat het maar een plantje was.

Ik heb hem daarna wel water gegeven.