Fenna vroeg welke school het wordt en ik gaf het slechtste antwoord

Woensdag, kwart voor vier, op de fiets naar streetdance in de zaal op het dorp. Zij naast me, tegenwind, allebei met onze kap op.

En dan zegt ze, zonder aanloop, half in de wind:

“Mam, welke school word het eigenlijk?”

En ik zeg: “Dat zien we in februari wel.”

Ik hoorde het mezelf zeggen en ik wist meteen dat het fout was, op de manier waarop je dat weet als het al te laat is om het terug te nemen zonder dat het een ding wordt.

Ze zei niks meer. We hebben de rest van de rit over de wind gepraat.

Waarom dat antwoord zo slecht was

Ik dacht dat ik haar geruststelde. Nog niet aan de orde, nog ver weg, geen zorgen maken, kijk daar loopt een reiger.

Maar het is niet ver weg. Ze zit in groep 8. In de klas gaat het er al weken over, elke dag, tussen de middag en op het plein. Meester Joost heeft het in september één keer genoemd op de informatieavond en de kinderen hebben het sindsdien zo ongeveer overgenomen als vak.

Fenna weet van drie klasgenoten al waar hun broer of zus zit. Ze weet dat er ergens in november iets komt wat een voorlopig advies heet, ze weet dat er in januari open dagen zijn, en ze weet dat er over dat advies bij sommige mensen thuis gedoe is.

Ze vroeg niet om informatie. Ze had die informatie al. Ze vroeg of het goed komt.

En daar zei ik februari op.

Wat Thijs zei terwijl hij de vaatwasser inruimde

Ik vertelde het ‘s avonds aan Thijs, meer als een verhaaltje over hoe onhandig ik was geweest, want zo praat ik erover als ik ergens mee zit.

Hij zei niks. Hij zette twee borden in de vaatwasser. Toen zei hij:

“Ze kan overal heen. Dat is het antwoord.”

En hij ging naar de schuur.

Ik heb daar tien minuten aan de keukentafel over zitten nadenken, en het rare is dat het klopte. Niet als informatie, want het is niet eens waar zoals hij het zegt. Het klopte als antwoord. Wat zij wilde horen was niet welke school, maar dat er niets is waarvan wij denken dat het te hoog gegrepen is.

Boven, op de vloer, met een schrift

Ik ben daarna naar boven gegaan. Ze zat op bed met haar telefoon en ik zat op de grond tegen de kast, want dat is sinds dit voorjaar de plek waar ik zit als ik met haar praat. Op de rand van het bed gaan zitten is er sinds ongeveer maart niet meer bij.

Ik heb gezegd dat ik op de fiets een stom antwoord had gegeven.

Dat vond ze niet zo, zei ze, wat haar manier is om te zeggen dat ze het er wel mee eens is.

En toen zei ze wat er echt was. Ze had op maandag van iemand in de klas te horen gekregen dat zij vast naar een bepaalde school zou gaan, in een toon die ze niet aardig vond, en ze wist niet of het waar was en ze wist ook niet of het erg was als het waar was. Daar liep ze al drie dagen mee rond.

We hebben toen gedaan wat wij altijd doen als iets ingewikkeld is, want we zijn allebei hetzelfde: we hebben een lijstje gemaakt.

Vier scholen die vanaf hier te doen zijn met de fiets of met de trein. Achter elke naam een kolom voor hoe lang je erover doet, een kolom voor of ze er iemand kent, en een kolom die zij zelf heeft toegevoegd en die ze gevoel heeft genoemd. Die derde kolom is nog leeg, want daar kun je pas iets in zetten als je er bent geweest.

Onze afspraak, in twee zinnen die ik heb opgeschreven omdat ik ze anders zelf niet onthoud:

1. We beslissen niets voordat zij er zelf binnen is geweest.
2. Wat iemand in de klas zegt over jouw school telt niet mee.

Wat ik zelf nog weet van mijn eigen keuze

Bij ons thuis is dit gesprek nooit gevoerd.

Ik weet nog dat mijn moeder in de auto zat, op een parkeerplaats in Zwolle, en dat ze zei dat die ene school haar goed leek omdat mijn nicht daar ook op zat. Dat was het. Ik ben er vier jaar heen gefietst en het is prima gekomen, en ik heb daar geen enkel verwijt over.

Maar ik heb wel gemerkt dat ik het anders wil doen, en ik weet nu ook waarom. Niet omdat wij het beter weten. Gewoon omdat ik wil dat ze zich later herinnert dat er iemand naast haar zat toen ze het niet wist.

De koelkast van dit huis

Er hangt nu een schema op de koelkast waarop staat wie op welke dag bij de buren gaat douchen. Er hangt een briefje waarop staat dat er cake moet zijn met alleen slagroom, van twee weken geleden. En er hangt sinds woensdagavond een blaadje uit een schrift met vier schoolnamen en drie kolommen, waarvan er één nog leeg is.

Loes heeft er vanochtend met een viltstift een streep doorheen gezet.

Fenna heeft hem opnieuw geschreven, netter dan de eerste keer, en hem daarna hoger opgehangen.