We vierden zijn verjaardag twee dagen te vroeg en dat was zijn eigen idee

Hij wordt maandag drieënveertig en maandagavond staat de dakkoffer al op het dak.

Dat is de hele reden dat er vandaag om twaalf uur twee auto’s voor de deur stonden.

Wie het bedacht heeft

Ik niet.

Ik was van plan om het gewoon op maandag te doen, met taart na het eten en de rest opzij, zoals je een verjaardag doet in een week waarin er verder van alles moet. Ik had al bedacht hoe ik dat zou verkopen.

Hij zei twee weken geleden aan de keukentafel, terwijl hij een routekaart aan het bekijken was die hij niet nodig heeft omdat hij de route uit zijn hoofd kent: “Doe het zaterdag maar.”

Ik heb gevraagd of hij dat zeker wist, want dat is wat ik doe.

Hij zei dat hij maandag tot vijf uur werkt en daarna de auto wil doen, en dat er dan niemand op visite hoeft te zitten.

En daar zat, geloof ik, ook nog iets anders onder, namelijk dat hij liever een dag heeft waarop iets afgehandeld wordt dan een dag die tussen andere dingen door hangt. Dat is precies wat hij vorig jaar op zijn tweeënveertigste probeerde uit te leggen en waar ik toen een half stuk over volgeschreven heb.

Dit jaar heb ik gewoon zaterdag gezegd.

Vier grootouders aan één tuintafel

Oma Annie en opa Ben zijn om kwart voor twaalf uit Sneek vertrokken en stonden om tien over twaalf voor de deur, wat ongeveer klopt als je opa Ben kent.

Mijn ouders kwamen uit Kampen met een taart die niet nodig was, want Fenna had er al een gemaakt.

Ze hebben tot half zes gezeten.

Dat is nieuw. Vorig jaar zijn Annie en Ben na anderhalf uur koffie weer teruggereden, en het jaar daarvoor ook, en dat is jarenlang de vorm geweest: ze komen, het gaat over de auto en over de route en over een neef die verhuisd is, en dan rijden ze weer.

Vanmiddag heeft mijn moeder op enig moment gevraagd of ze bleven eten en heeft Annie ja gezegd voordat Ben iets kon zeggen.

Er is toen brood gehaald bij Van Dalen omdat er niet genoeg in huis was, en we hebben met zijn negenen aan de tuintafel gezeten met de plank ertussen en twee klapstoelen uit de schuur die scheef staan.

Ik heb Thijs de hele middag in de gaten gehouden zonder dat hij het doorhad. Hij heeft weinig gezegd, wat normaal is. Hij is drie keer opgestaan om iets te halen wat niemand nodig had, wat bij hem betekent dat hij het naar zijn zin heeft.

Om half zes stond hij bij de auto van zijn ouders en bleef hij daar staan tot ze de hoek om waren.

Dat is elk jaar hetzelfde en ik ga er elk jaar iets van vinden.

Wat de kinderen gegeven hebben

Bram heeft een dop gegeven. Eén, uit zijn verzameling, waarvan hij heeft uitgelegd dat het de zeldzaamste is die hij heeft en dat hij hem al sinds februari bewaart.

Vorig jaar was het een steen. Die zit nog steeds in de zak van zijn werkbroek, want ik heb hem er twee keer uit de wasmachine uitgehaald.

Fenna heeft de taart gemaakt. Helemaal alleen, van een recept van mijn moeder dat ze via de telefoon heeft doorgekregen, en hij was aan één kant hoger dan aan de andere kant en van binnen op één plek nog nat. Ze heeft dat zelf als eerste geconstateerd, hardop, voordat iemand anders iets kon zeggen, en dat is een truc die ze van mij heeft.

Loes heeft in juni op school iets gemaakt van klei dat een schaaltje is. Het is een schaaltje voor schroeven, zegt zij. Het staat sinds vanmiddag op de werkbank in de schuur en er liggen schroeven in.

Wat hij zelf gevraagd heeft

Dit is het deel waar ik de hele dag mee rondgelopen heb.

Ik vraag het elk jaar in juni, en het antwoord is elf jaar lang hetzelfde geweest. Niets. Hij heeft niets nodig. Geen cadeau, geen visite, geen plan.

Dit jaar zei hij: “Isolatieplaten.”

Ik heb gevraagd waarvoor.

Hij zei: “Even kijken.”

En toen liep hij de gang in en dat was het hele gesprek, en ik heb daar drie dagen niets meer over gevraagd omdat ik precies wist waar het over ging en omdat ik bang was dat het weg zou zijn als ik het hardop zei.

Vanmiddag om vier uur is opa Wim met Thijs naar de bouwmarkt in Raalte gereden. Ze waren een uur weg. Ze kwamen terug met een stapel platen op het dak van de aanhanger en hebben die met zijn tweeën in de schuur gezet, tegen de lange wand, precies op de plek waar in februari met potlood en liniaal een streep is getekend met daarboven één woord en een vraagteken.

Mijn vader heeft er niets over gezegd. Thijs heeft er niets over gezegd. Ik heb er niets over gezegd.

Ze hebben daarna koffie gedronken en het over de aanhanger gehad.

Vanavond

Iedereen is weg, de tuintafel is leeg, en de taart is op op dat natte stuk na.

Om tien uur ben ik nog even de schuur in gelopen met de hond achter me aan, want die gaat overal achteraan sinds er iets gebeurt in dit huis.

Die platen staan daar. Achttien stuks, tegen de wand, met een deken eroverheen omdat het buiten deze week nog gaat regenen en het dak op één plek lekt.

Er gebeurt de komende drie weken niets mee. Donderdag rijden we weg en we zijn pas half augustus terug, en dan moet er een opdracht af en dan begint de school.

Maar ze staan er.

Ik heb de deur dichtgedaan en ben naar binnen gegaan en heb er tegen niemand iets over gezegd, want dat is hier blijkbaar hoe wij dit doen.