Ze pakte haar tas voor het laatste kamp tien dagen te vroeg

De tas staat in de gang, tegen de kapstok, met de klep dicht en de riempjes vast. Sinds dinsdagavond. Het kamp is op maandag de achttiende.

Dat is tien dagen. Ik heb er nog niets van gezegd en dat is voor mij een prestatie.

De brief die op de laatste schooldag meekwam

Woensdag voor de vakantie kwam hij mee, gevouwen in vieren, onder in de tas, samen met een strookje dat ondertekend terug moest.

Meester Joost schrijft brieven zoals hij praat, kort en zonder aankondiging. Drie dagen, twee nachten, een accommodatie in de buurt van Ommen, vertrek maandag om negen uur, terug woensdag rond vier uur. Verder een lijst met wat er mee moet en één zin over telefoons, die erop neerkomt dat ze thuisblijven.

Onderaan stond één regel die er anders uitzag dan de rest, en die luidde ongeveer dat dit voor deze groep de laatste keer is dat ze met elkaar weggaan.

Dat is natuurlijk gewoon waar. Het staat er zakelijk. Ik heb het drie keer gelezen en toen de brief op de koelkast gehangen, waar hij nu hangt naast het blaadje met de route dat er sinds vorig jaar mei hangt en dat niemand ooit heeft weggehaald.

Wat er in de tas zit

Fenna heeft de lijst uit de brief overgeschreven op een eigen blaadje, want de lijst uit de brief was niet haar lijst en dat werkt niet bij haar. Ze heeft er dingen aan toegevoegd. Dit is wat er extra in zit:

1. Een zaklamp die het niet doet en waar ze geen batterijen voor heeft gevraagd, dus die functie is symbolisch.
2. Een boek dat ze al uit heeft.
3. Een tweede boek, voor het geval dat.
4. Een pak kaarten waarvan ik zeker weet dat er kaarten missen.
5. Vier paar sokken meer dan er in de brief stonden, want in de brief stonden er drie en Fenna vindt drie eng.
6. Een klein opgevouwen papiertje waar ik niet naar heb gevraagd en dat ik ook niet ga openvouwen.

Wat er niet in zit is een tandenborstel, want die heeft ze nog nodig. Er ligt daarvoor een geel briefje op de tas geplakt met het woord tanden erop, in blokletters, zodat het maandagochtend niet misgaat.

Maandag over anderhalve week dus.

Wat ze er zelf over zegt

Niets, ongeveer.

Ik heb dinsdagavond gevraagd of ze er zin in had en ze zei dat het wel oké was. Dat is het antwoord dat ze sinds dit voorjaar geeft op alles waar ze veel over heeft nagedacht.

Wat ze wel doet, is er langs lopen. Ze komt de trap af, loopt de gang door naar de keuken, en op de terugweg tikt ze met haar hand op die tas. Niet expres. Zoals je tegen een deurpost tikt.

Gisteravond hoorde ik boven de ritsen. Ze had hem opengemaakt, alles nagekeken en weer dichtgedaan, en toen ik langs haar kamer liep zat ze op bed met haar telefoon alsof er niets was gebeurd.

Ik heb er niets van gezegd. Dat is de hele opvoedkundige prestatie van deze week.

Want ik snap wel wat het is. Het is niet het kamp. Het is dat ze in juli van die school af gaat waar ze acht jaar naartoe is gegaan, en dat ze in augustus met de bus naar Zwolle moet, en dat haar beste vriendin naar de andere school gaat, en dat het allemaal deze zomer gebeurt en niet later.

En daar kan een kind van elf niet over praten. Dus die pakt een tas.

Hij staat daar nu nog tien dagen tegen de kapstok, met een geel briefje erop waarop tanden staat. Ik loop er elke keer omheen en ik verzet hem niet.